Baština

 

Đorđe Nešić

LJETNJA REZIDENCIJA SRPSKIH PATRIJARHA
PATRIJARŠIJSKI DVOR U DALJU

I dan i noć bežeći sa svojim osirotelim narodom, od mesta do mesta,
kao lađa na pučini velikog okeana
bekstvu se dajemo,
čekajući kada će zaći sunce
i prekloniti se dan
i proći tamna noć
i zimska beda koja leži nad nama.

Arsenije Treći Čarnojević, Molitva zaspalom Gospodu

 

3.

Patrijaršijski dvor

Kao prvi graditelj Dvora pominje se Vićentije Popović Hadžilagić (1713 -1725.). Ne postoje pisani tragovi o izgledu Dvora u to vrijeme, ali zna se da je u njemu 1718. g. održan crkveno – narodni sabor zbog turskog prodora i paljenja manastira Krušedola. Pretpostavlja se da je Dvor imao kapacitete za smještaj i boravak. Te 1718. izgrađena je i saborna crkva Sv. Dimitrija u Dalju, na čijim će temeljima 1799. biti sazidana sadašnja crkva. Uređenje Dvora i okoline potrajaće narednih decenija, odnosno naredna dva vijeka. U dogradnji su učestvovali patrijarh Arsenije Četvrti Šakabenta, mitropoliti Pavle Neneadović i Stefan Stratimirović, patrijarsi Josif Rajačić i Georgije Branković. Polet u izgradnji Dvora dobio je po-sebno maha u doba boravka mitropoli-ta Pavla Nenadovića Slavoniji. Tada je podignuta reprezentativna zgrada u istočnom krilu sa svečanom salom.